Từ sự lạc quan về thỏa thuận ngừng bắn...
Hội đồng điều hành ECB đã giữ nguyên 3 mức lãi suất chủ chốt, như dự kiến tại cuộc họp chính sách tháng 7. Tuy nhiên, giọng điệu trong cuộc họp báo của Chủ tịch Lagarde thận trọng hơn đáng kể so với chính quyết định đó. Bà Lagarde tiết lộ Hội đồng điều hành đã dành 2 ngày để xem xét lại tất cả những thay đổi kể từ cuộc họp tháng 6. Ban đầu, tin tức khá khả quan. Lạm phát giảm xuống mức thấp hơn dự kiến, chỉ còn 2,8%, hoạt động kinh tế duy trì tốt hơn dự đoán và Bản ghi nhớ giữa Mỹ và Iran, tiếp theo là thỏa thuận ngừng bắn, đã đẩy giá dầu thô giảm mạnh. "Đó là giai đoạn đầu của thời kỳ đó," bà Lagarde nói, nhưng sau đó bối cảnh đã thay đổi.
Trước cú sốc dầu mỏ mới
Bà Lagarde tuyên bố: "Bản ghi nhớ thỏa thuận chỉ tồn tại trong thời gian ngắn. Thỏa thuận ngừng bắn đã bị phá vỡ nhiều lần và dẫn đến tình hình hiện tại, nơi rõ ràng chúng ta đang chứng kiến sự bùng phát trở lại của xung đột và những diễn biến nghiêm trọng đang diễn ra trên thị trường hàng hóa."
Sự đảo chiều đột ngột đó chính là lý do tại sao ECB quyết định không điều chỉnh lãi suất vào ngày 23/7 vừa qua. Thay vì chỉ phản ứng với số liệu lạm phát khả quan của tháng 6, các nhà hoạch định chính sách đang cố gắng đánh giá xem cú sốc năng lượng mới này sẽ chỉ là tạm thời hay sẽ phát triển thành một vấn đề lạm phát rộng hơn. Bà nói: "Tác động lạm phát đầy đủ của cú sốc năng lượng vẫn chưa được thể hiện rõ", đồng thời cho biết thêm rằng các nhà hoạch định chính sách đang theo dõi chặt chẽ "cường độ và thời gian của cú sốc" cùng với bất kỳ tác động gián tiếp hoặc tác động vòng hai nào. Tuy nhiên, hiện tại, bà Lagarde cho biết ngân hàng trung ương không thấy bằng chứng nào cho thấy các công ty đang phản ứng bằng cách yêu cầu tăng lương. Đây có lẽ là diễn biến mà các nhà hoạch định chính sách lo ngại nhất vì nó có thể khiến lạm phát kéo dài hơn nữa. Bà Lagarde khẳng định: "Chúng tôi vẫn đang ở vị thế tốt để vượt qua sự bất ổn."
Giá dầu đang trở thành mối lo ngại lớn nhất của ECB
Thời điểm diễn ra cuộc họp của ECB khó có thể khó khăn hơn. Khi bà Lagarde phát biểu tại Frankfurt, giá dầu Brent đã tăng hơn 6% lên gần 100 USD/thùng, mức cao nhất kể từ tháng 5, sau khi phiến quân Houthi do Iran hậu thuẫn nhận trách nhiệm về các cuộc tấn công vào các tàu chở dầu của Ả Rập Xê Út ở Biển Đỏ, làm gia tăng lo ngại về sự gián đoạn nguồn cung. Các cuộc tấn công này diễn ra sau các cuộc tấn công mới nhất quanh eo biển Hormuz và những lo ngại ngày càng tăng về các tuyến đường vận chuyển qua một trong những hành lang năng lượng quan trọng nhất thế giới. Bà Lagarde thừa nhận rằng các cuộc tấn công mới nhất xảy ra sau khi Hội đồng điều hành đã kết thúc các cuộc thảo luận chính sách, có nghĩa là chúng không ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định hôm thứ Năm. Tuy nhiên, bà mô tả những diễn biến này là "đáng báo động" và xác nhận rằng các nhân viên của ECB đã được chỉ thị thực hiện phân tích sâu hơn về các kịch bản giá dầu và khí đốt khác nhau trước cuộc họp tháng 9. Bà lưu ý rằng các nhà hoạch định chính sách đang theo dõi sát sao không chỉ giá dầu thô mà còn cả thị trường khí đốt tự nhiên, nơi lượng tồn kho vẫn tương đối thấp khi bước vào mùa đông.
Tháng 9 vẫn còn nhiều khả năng
Có lẽ tín hiệu rõ ràng nhất từ cuộc họp báo hôm thứ Năm đến khi bà Lagarde tiết lộ rằng quyết định ngày hôm nay là nhất trí, nhưng không phải không có tranh luận. Bà thừa nhận rằng một số thành viên Hội đồng Điều hành đã đặt câu hỏi liệu ECB có nên xem xét việc tăng lãi suất thêm một lần nữa hay không. Cuối cùng, các nhà hoạch định chính sách đã đồng ý rằng việc chờ đến tháng 9 sẽ cho phép họ đánh giá thêm hai báo cáo lạm phát, số liệu tăng trưởng được cập nhật và các dự báo mới của nhân viên trước khi quyết định liệu có cần thắt chặt chính sách hay không. "Gánh nặng chứng minh nằm ở dữ liệu," bà Lagarde nói khi được hỏi liệu những người ủng hộ việc tăng lãi suất thêm hay những người ủng hộ chính sách không đổi phải đối mặt với rào cản cao hơn. Thông điệp này để ngỏ mọi lựa chọn cho tháng 9. ECB khẳng định không cam kết trước bất kỳ lộ trình lãi suất cụ thể nào, nhưng cuộc họp báo hôm thứ Năm cho thấy chức năng phản ứng của tổ chức này ngày càng gắn liền với những diễn biến trên thị trường năng lượng.
Bà Lagarde cũng bác bỏ những đồn đoán rằng bà có thể rời ECB trước khi kết thúc nhiệm kỳ và nói rằng, "Các bạn sẽ không thấy tôi rời đi trước năm 2027," trước khi nói thêm rằng "khi có mây đen trên đường chân trời, thuyền trưởng vẫn ở trên tàu."
