Đa dạng hóa nguồn cung năng lượng
Xăng sinh học E10, E15, E20 và cao hơn đã được sử dụng rộng rãi ở nhiều nước trên thế giới như Mỹ, Brazil, châu Âu, Trung Quốc, Thái Lan, Philippines… từ nhiều năm trước. Đây là xu thế tất yếu trong tiến trình chuyển dịch năng lượng và giảm phát thải trên toàn cầu.
Sử dụng xăng sinh học là xu thế tất yếu trong tiến trình chuyển dịch năng lượng và giảm phát thải trên toàn cầu. Ảnh: MH
Ngày 7/11/2025, Bộ trưởng Bộ Công Thương đã ban hành Thông tư số 50/2025/TT-BCT quy định lộ trình áp dụng tỷ lệ phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống tại Việt Nam. Nội dung chính của Thông tư 50 là kể từ ngày 1/6/2026, xăng không chì (theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia hiện hành) phải phối trộn, pha chế thành xăng E10 để sử dụng cho động cơ xăng trên toàn quốc.
Ngay khi Thông tư 50 được ban hành, Bộ Công Thương đã phối hợp cùng các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp, hiệp hội ngành nghề có liên quan… triển khai ngay các nội dung của Thông tư như: Chuẩn bị nguồn cung xăng khoáng, E100; chuẩn bị cơ sở hạ tầng lưu chứa, phối trộn E10; nâng cấp, chuẩn bị hạ tầng phân phối xăng E10 đến người tiêu dùng…
Xăng sinh học có hàm lượng ethanol được phối trộn từ nguyên liệu sinh học, giúp giảm phát thải khí CO₂, CO và một số chất gây ô nhiễm trong quá trình đốt cháy, góp phần thực hiện cam kết phát thải ròng bằng “0” của Việt Nam vào năm 2050. Việc tăng tỷ lệ sử dụng nhiên liệu sinh học sẽ góp phần giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, đa dạng hóa nguồn cung năng lượng và nâng cao khả năng tự chủ năng lượng quốc gia.
Chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương, TS. Đào Duy Anh, Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công cho biết, việc thúc đẩy sử dụng xăng sinh học mang lại nhiều lợi ích. Cụ thể, bảo vệ môi trường, giảm phát thải khí CO2 và một số loại khí gây hiệu ứng nhà kính.
"Theo tính toán của các nhà khoa học, cứ đốt 1 lít xăng khoáng sẽ thải ra môi trường 2,3 - 2,5 kg CO2. Như vậy, nếu thay thế 5 - 10% nhiên liệu sinh học (etanol-E100) cho xăng khoáng tức là sử dụng xăng E5 và E10 thì với lượng xăng tiêu thụ trung bình cả nước 12 triệu m3/năm, chúng ta đã giảm phát thải khí CO2 ra môi trường mỗi năm khoảng từ 2,5 triệu tấn" - TS. Đào Duy Anh phân tích.
Bên cạnh đó, việc sử dụng xăng sinh học cũng thúc đẩy phát triển ngành công nghiệp nhiên liệu sinh học trong nước, từ phát triển vùng trồng cây nguyên liệu như sắn, ngô, mía, qua đó tạo công ăn việc làm, thu nhập cho người lao động, chủ yếu ở các vùng sâu, vùng xa, vùng trung du, miền núi khó khăn; phục hồi các nhà máy sản xuất etanol đã đầu tư nhưng dừng hoạt động do không có đầu ra, giúp tránh lãng phí nguồn lực lớn của nhà nước và xã hội.
Đặc biệt, tăng nguồn nhiên liệu có khả năng tái tạo và sản xuất trong nước, giảm lệ thuộc vào nguồn nhiên liệu hóa thạch ngày càng cạn kiệt và luôn tiềm ẩn nguy cơ đứt gãy nguồn cung, góp phần đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia, đặc biệt khi 70% nhu cầu xăng dầu của đất nước tính cả dầu thô cho sản xuất và xăng dầu thành phẩm hiện đang phải nhập khẩu.
Đủ năng lực cung ứng xăng sinh học
Xăng sinh học E10 đã được nghiên cứu, thử nghiệm và đánh giá phù hợp với phần lớn phương tiện đang lưu hành hiện nay. Đồng thời, lộ trình chuyển đổi được xây dựng theo hướng từng bước, có đánh giá tác động kỹ lưỡng.
Đây không đơn thuần là việc thay đổi một loại xăng, mà là bước chuyển cần thiết trong quá trình chuyển đổi năng lượng xanh, hướng tới nền kinh tế phát thải thấp và phát triển bền vững của đất nước.
Ông Trịnh Quang Khanh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam nhấn mạnh, việc phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống giúp Việt Nam giảm bớt sự phụ thuộc vào các nguồn nhiên liệu hóa thạch.
Đặc biệt, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông làm gia tăng nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu, việc thúc đẩy phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống được xem là giải pháp phù hợp và là hướng đi đúng để tăng cường chủ động về nguồn cung năng lượng.
Theo ông Trịnh Quang Khanh, kinh doanh xăng dầu là ngành kinh doanh có điều kiện. Trách nhiệm của các thương nhân kinh doanh xăng dầu là phải đáp ứng đầy đủ các quy định về kinh doanh xăng dầu, trong đó có bao gồm cả việc thực hiện lộ trình kinh doanh xăng sinh học.
"Khi nguồn cung thế giới biến động mạnh do căng thẳng địa chính trị, việc đẩy nhanh kinh doanh xăng sinh học là một giải pháp góp phần giảm áp lực về kinh doanh xăng khoáng và ổn định tiêu dùng nội địa" - ông Trịnh Quang Khanh nói.
Phó Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam chỉ ra, mỗi năm Việt Nam tiêu thụ khoảng 12 triệu m³ xăng. Nếu phối trộn được khoảng 1,2 triệu m³ ethanol, lượng xăng khoáng cần sử dụng sẽ giảm đáng kể, qua đó góp phần giảm áp lực trong kinh doanh xăng khoáng.
"Với kinh nghiệm triển khai gần 10 năm phối trộn, kinh doanh xăng E5 RON 92, các thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu, đặc biệt là các thương nhân đầu mối lớn của chúng tôi đều có đủ năng lực phối trộn và cung ứng các loại xăng E5, E10" - ông Khanh khẳng định.
Theo Thông tư số 19 “sửa đổi 01:2026 QCVN 01:2022/BKHCN Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về xăng, nhiên liệu diezel và nhiên liệu sinh học”, xăng E10 được định nghĩa là hỗn hợp của xăng không chì và etanol nhiên liệu, có hàm lượng etanol từ 8% đến 10% theo thể tích, ký hiệu là E10.
