Thị trường tăng, nhưng không phải ai cũng hưởng lợi
Tháng 4/2026 khởi động với tin vui về việc thị trường chứng khoán Việt Nam được FTSE Russell xác nhận nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp, có hiệu lực từ ngày 21/9/2026. Sự kiện không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng sau nhiều năm chờ đợi, mà còn là chất xúc tác thúc đẩy sự chuyển dịch của dòng tiền theo hướng chọn lọc và chuyên nghiệp hơn.
VN-Index khép lại tháng 4 với 1.854 điểm, tăng hơn 10,7% so với cuối tháng trước, một kết quả tích cực trong bối cảnh thị trường chịu nhiều áp lực từ các biến động vĩ mô. Tuy nhiên, đà tăng này mang tính phân hóa rõ rệt, khi phần lớn mức tăng của chỉ số đến từ một số cổ phiếu vốn hóa lớn, riêng nhóm Vingroup đã đóng góp hơn 186 điểm. Trong khi đó, nhiều nhóm cổ phiếu khác diễn biến kém tích cực hơn, chủ yếu đi ngang hoặc điều chỉnh.
Thanh khoản thị trường cũng không đồng thuận với đà tăng. Giá trị giao dịch bình quân trong tháng chỉ đạt khoảng 26.300 tỷ đồng/phiên, giảm 22% so với tháng trước, phản ánh tâm lý thận trọng của dòng tiền và xu hướng đầu tư có chọn lọc thay vì lan tỏa rộng.
Diễn biến này khiến hiệu suất thực tế của nhà đầu tư có độ lệch đáng kể so với chỉ số. Nói cách khác, dù thị trường tăng mạnh về mặt điểm số, nhưng không nhiều nhà đầu tư thực sự hưởng lợi tương xứng.
Thị trường phân hóa lợi nhuận các quỹ ra sao?
Khi thị trường Việt Nam tiến tới thị trường mới nổi thứ cấp, dòng tiền bắt đầu dịch chuyển theo những tiêu chí khắt khe hơn, trạng thái chọn lọc cao hơn thay vì vận động theo "diện rộng". Với nhà đầu tư cá nhân tự quản lý danh mục, “sân chơi” mới không còn dễ - không phải vì thiếu thông tin, mà vì thiếu hệ thống để xử lý thông tin.
Trong bối cảnh đó, dữ liệu một năm của nhiều quỹ mở cổ phiếu trên Fmarket - nền tảng phân phối quỹ mở lớn nhất Việt Nam vẫn đang ghi nhận mức sinh lời từ 30–49%, vượt đáng kể mức tăng thực tế của thị trường nếu loại trừ nhóm cổ phiếu dẫn dắt.
Đáng chú ý, 5 quỹ mở có hiệu suất tốt nhất lần lượt là VNDAF (48,96%), MAGEF (43,71%), BVFED (38,39%), VDEF (37,77%) và DCDS (36,99%). Kết quả này đến từ cách tiếp cận có hệ thống của quỹ khi phân bổ linh hoạt giữa các nhóm ngành, chủ động điều chỉnh tỷ trọng theo chu kỳ và tập trung vào các doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt.
Chia sẻ trong chương trình Fund Insider do Fmarket tổ chức, bà Trần Thị Hồng Tươi, CFA , Trưởng phòng Quản lý danh mục, Công ty Quản lý Quỹ Mirae Asset Việt Nam cho biết, bên cạnh việc nắm giữ dài hạn các cổ phiếu bluechip, thì quỹ còn phân bổ một phần danh mục vào nhóm cổ phiếu có tính “động lượng” (Momentum Trading Portfolio) đó là những cổ phiếu vừa và nhỏ có những chuyển biến tích cực trong kết quả kinh doanh và được ủng hộ bởi điều kiện thị trường.
Đón chờ dòng tiền lớn
Chỉ còn hơn 4 tháng nữa, việc phân bổ cổ phiếu Việt Nam vào các rổ chỉ số của FTSE chính thức được triển khai. Theo VNDirect, Việt Nam có thể đón nhận dòng vốn ngoại khoảng 1,0-1,5 tỷ USD từ các quỹ mở và ETF tham chiếu theo bộ chỉ số của FTSE.
Dưới góc nhìn của bà Nguyễn Hoài Thu, CFA, Phó Tổng Giám đốc Công ty Quản lý Quỹ VinaCapital, nâng hạng thị trường không chỉ là một cột mốc mang tính kỹ thuật, mà còn là bước chuyển quan trọng về cấu trúc dòng vốn và chất lượng thị trường.
“Việc nâng hạng sẽ giúp tăng chiều sâu cho thị trường chứng khoán, khắc phục tình trạng nhà đầu tư cá nhân chiếm khoảng 90% giao dịch như hiện nay. Sự tham gia của nhà đầu tư tổ chức, với dòng vốn ổn định, sẽ góp phần làm giảm biến động thị trường, nâng cao tính bền vững và chất lượng giao dịch”, bà Thu nhấn mạnh.
Khi một thị trường ngày càng vận hành theo chuẩn tổ chức, lợi thế cạnh tranh thực sự đến từ hệ thống phân tích và kỷ luật quản lý danh mục. Những nhà đầu tư không đủ "hành trang" sẽ thấy khoảng cách đó ngày càng nới rộng.
