Việt Nam đang trở thành mắt xích trung tâm trong chiến lược tăng trưởng dài hạn của doanh nghiệp châu Âu

Theo ghi nhận của EuroCham, 56% doanh nghiệp châu Âu đang hoạt động tại Việt Nam bày tỏ mức độ lạc quan ngày càng tăng đối với Việt Nam như một điểm đến để đầu tư hoặc mở rộng hoạt động. Đây là tín hiệu tích cực, đặc biệt khi đặt trong bối cảnh Mỹ công bố các biện pháp thuế quan mới và xuất hiện những hoài nghi về khả năng Việt Nam đạt được mục tiêu tăng trưởng cao.

Thực tế đã mang lại câu trả lời rõ ràng. Năm 2025, kinh tế Việt Nam khép lại với mức tăng trưởng GDP đạt 8,02%, vượt qua nhiều dự báo thận trọng trước đó. Theo ông Bruno Jaspaert, Chủ tịch EuroCham, kết quả này không phải do Việt Nam tránh được khó khăn, mà bởi các nền tảng cốt lõi đủ vững chắc để vượt qua thách thức. Trong bối cảnh tăng trưởng toàn cầu suy yếu, con số này trở thành minh chứng thuyết phục cho sức bật của nền kinh tế, đến mức ngay cả những quan điểm hoài nghi nhất cũng khó có thể phủ nhận.

Tuy nhiên, bức tranh triển vọng không hoàn toàn thiếu gam màu thách thức. Thủ tục hành chính phức tạp và khung quy định thiếu nhất quán tiếp tục là mối quan ngại hàng đầu của doanh nghiệp. Dù vậy, dữ liệu quý IV/2025 cho thấy những tín hiệu cải thiện ban đầu. Tỷ lệ doanh nghiệp coi gánh nặng hành chính là thách thức chính đã giảm xuống còn 53%, thấp hơn 12 điểm phần trăm so với quý III/2025. Bên cạnh đó, các vấn đề liên quan đến quy định chưa rõ ràng, thủ tục hải quan, rào cản thương mại, cũng như thị thực và giấy phép lao động vẫn được khoảng một phần ba số doanh nghiệp đề cập.

Những vướng mắc này không chỉ mang tính thủ tục, mà còn tác động trực tiếp đến hiệu quả vận hành. Phần lớn doanh nghiệp cho biết các trở ngại hành chính dẫn đến chậm trễ và gia tăng bất định trong hoạt động, kéo theo chi phí tuân thủ cao hơn, phân tán nguồn lực và làm suy giảm năng suất. Đây là những yếu tố được cộng đồng doanh nghiệp đánh giá là cấp thiết hơn cả so với các rủi ro đến từ môi trường bên ngoài.

Trong bối cảnh đó, đà cải cách gần đây được xem là tín hiệu đáng chú ý, dù vẫn đang ở giai đoạn đầu. Nghị quyết 68-NQ/TW ban hành tháng 5/2025 được doanh nghiệp nhìn nhận như một định hướng tích cực, với mục tiêu nâng cao vai trò của khu vực tư nhân thông qua đơn giản hóa thủ tục, đẩy mạnh số hóa, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm và tăng cường cạnh tranh công bằng. Đến quý IV/2025, 25% doanh nghiệp ghi nhận đã có cải thiện nhất định trong môi trường hoạt động, trong đó 8% đánh giá là cải thiện đáng kể. Tuy nhiên, đa số vẫn chưa cảm nhận rõ tác động, phản ánh thực tế rằng hiệu quả cải cách cần thêm thời gian để lan tỏa đồng đều.

Quá trình số hóa thủ tục hành chính cũng cho thấy bức tranh tương tự. Việc triển khai VNeID ghi nhận tỷ lệ tuân thủ cao khi 76% doanh nghiệp đã hoàn tất đăng ký sau khi quy định bắt buộc có hiệu lực. Song song với đó, vẫn còn 24% doanh nghiệp gặp khó khăn, cho thấy nhu cầu về cách tiếp cận linh hoạt và hỗ trợ có trọng tâm, đặc biệt với khối doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.

Nhìn về phía trước, trong 12-18 tháng tới, EuroCham kỳ vọng phát triển hạ tầng và đẩy mạnh đầu tư công sẽ trở thành những động lực tăng trưởng quan trọng, nhất là đối với các lĩnh vực xây dựng, logistics, thương mại và các ngành hướng tới tiêu dùng. Tuy nhiên, theo EuroCham, yếu tố mang tính quyết định đối với hiệu quả hoạt động dài hạn vẫn là tốc độ và tính dự đoán của các quy trình hành chính. Ông Buruno Jaspaert nhấn mạnh, cải cách chỉ thực sự có ý nghĩa khi doanh nghiệp cảm nhận được trong vận hành hàng ngày.

Bước sang năm 2026, cộng đồng doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam thể hiện tâm lý lạc quan thận trọng, với các ưu tiên chiến lược tập trung vào mở rộng hoạt động, phát triển nguồn nhân lực và tăng cường ứng dụng công nghệ. Những lựa chọn này phản ánh niềm tin vào triển vọng tăng trưởng, đồng thời cho thấy Việt Nam không chỉ kiên cường trước biến động, mà còn đang trở thành một mắt xích trung tâm trong chiến lược tăng trưởng dài hạn của doanh nghiệp châu Âu.