ĐBSCL từ lâu được xem là “vựa lúa”, “vựa trái cây” và “thủ phủ thủy sản” của cả nước. Khu vực này đóng góp hơn 50% sản lượng lúa, khoảng 65% sản lượng thủy sản nuôi trồng và gần 70% sản lượng trái cây xuất khẩu của Việt Nam. Tuy nhiên, đây cũng là vùng chịu tác động nặng nề nhất từ biến đổi khí hậu, xâm nhập mặn, sạt lở và biến động thị trường toàn cầu.
Trong bối cảnh đó, tín dụng ngân hàng không còn đơn thuần là dòng vốn sản xuất mà đã trở thành “nguồn lực thích ứng”, giúp người dân chuyển đổi mô hình sinh kế và nâng cao khả năng chống chịu trước rủi ro.
Với vai trò Ngân hàng thương mại Nhà nước chủ lực đầu tư cho nông nghiệp, nông thôn và nông dân, Agribank đang giữ vị trí đặc biệt quan trọng trong việc đưa chính sách tiền tệ “thấm” vào vùng sâu, vùng xa của miền Tây Nam Bộ.
Điểm đáng chú ý, Agribank không chỉ hiện diện ở các trung tâm kinh tế, mà còn phủ rộng đến nhiều địa bàn nông thôn, vùng ven biển, nơi khả năng tiếp cận tín dụng chính thức còn hạn chế. Chính mạng lưới rộng khắp này đã giúp dòng vốn tín dụng đến gần hơn với người dân sản xuất nhỏ, hợp tác xã (HTX) và doanh nghiệp nông nghiệp.
Từ các cánh đồng lúa chất lượng cao ở Long Xuyên, vùng trái cây ở Đồng Tháp đến những vuông tôm công nghệ cao ở Cà Mau, dấu ấn dòng vốn Agribank ngày càng hiện hữu rõ nét trong quá trình chuyển đổi từ “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp”.
Theo số liệu từ hệ thống Agribank khu vực Tây Nam Bộ, tính đến đầu tháng 5/2026, tổng tài sản của các chi nhánh khu vực đạt trên 562.000 tỷ đồng; trong đó dư nợ cho vay lĩnh vực “tam nông” chiếm hơn 83% tổng dư nợ. Đây là tỷ trọng rất lớn nếu so với mặt bằng chung toàn hệ thống ngân hàng, cho thấy định hướng ưu tiên rất rõ ràng đối với nông nghiệp và nông thôn.
Đằng sau những con số ấy là hàng triệu lượt hộ dân, tổ hợp tác, HTX và doanh nghiệp đang được tiếp sức để duy trì sản xuất, mở rộng quy mô và nâng cao giá trị gia tăng cho nông sản.
Một trong những thay đổi lớn của dòng vốn Agribank tại ĐBSCL là chuyển từ tư duy cho vay nhỏ lẻ sang đồng hành cùng chuỗi giá trị.
Nếu trước đây vốn chủ yếu phục vụ sản xuất đơn thuần thì nay tín dụng đang hướng mạnh vào các mô hình liên kết giữa nông dân – HTX – doanh nghiệp chế biến – doanh nghiệp xuất khẩu. Đây được xem là “chìa khóa” để nông nghiệp ĐBSCL thoát khỏi vòng luẩn quẩn “được mùa mất giá”.
Nhiều doanh nghiệp chế biến lúa gạo, thủy sản, trái cây xuất khẩu đã tiếp cận các gói tín dụng ưu đãi với lãi suất thấp hơn từ 2 –3%/năm so với thông thường. Trong đó, các gói tín dụng quy mô lớn như chương trình 20.000 tỷ đồng dành cho doanh nghiệp lớn hay gói 100.000 tỷ đồng dành cho khách hàng cá nhân đang tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực tới hoạt động sản xuất kinh doanh của toàn vùng.
Dòng vốn này đặc biệt có ý nghĩa trong bối cảnh doanh nghiệp ĐBSCL đang phải đối mặt với áp lực cạnh tranh ngày càng lớn từ yêu cầu truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn môi trường và xu hướng tiêu dùng xanh trên thị trường quốc tế.
Không ít doanh nghiệp thủy sản tại Sóc Trăng, Bạc Liêu hay Cà Mau đã mạnh dạn đầu tư vùng nuôi tuần hoàn, hệ thống xử lý nước, công nghệ tiết kiệm năng lượng nhờ nguồn tín dụng ưu đãi từ Agribank.
Trong lĩnh vực lúa gạo, nhiều mô hình cánh đồng lớn, sản xuất giảm phát thải theo Đề án 1 triệu héc-ta lúa chất lượng cao vùng ĐBSCL cũng đang được tiếp sức mạnh mẽ từ dòng vốn ngân hàng.
TS. Trần Hữu Hiệp, Đại học Cần Thơ cho rằng, điểm tích cực nhất không nằm ở quy mô vốn mà ở cách dòng tiền được định hướng đúng vào các lĩnh vực có khả năng tạo giá trị gia tăng cao và nâng cao năng lực cạnh tranh dài hạn cho vùng.
“Xanh hóa” tín dụng hướng đi trúng nhu cầu phát triển mới
Theo số liệu báo cáo tổng tài sản các chi nhánh Agribank khu vực Tây Nam Bộ đến đầu tháng 5/2026 cho thấy, trên 562.000 tỷ đồng, dư nợ cho vay lĩnh vực “tam nông” chiếm hơn 83% tổng dư nợ. Các gói tín dụng ưu đãi triển khai giai đoạn 2024–2026 gồm: Gói tín dụng doanh nghiệp lớn 20.000 tỷ đồng, gói tín dụng khách hàng cá nhân 100.000 tỷ đồng.
Tổng kinh phí an sinh xã hội Agribank dành cho ĐBSCL giai đoạn 2021–2025 hơn 435 tỷ đồng. Riêng năm 2025 gần 95 tỷ đồng cho các hoạt động an sinh xã hội, hỗ trợ cộng đồng.
Một thực tế đang hiện hữu là ĐBSCL không thể phát triển theo mô hình tăng trưởng cũ. Áp lực biến đổi khí hậu, suy giảm tài nguyên nước, xâm nhập mặn và yêu cầu giảm phát thải đang buộc vùng phải chuyển đổi mạnh sang mô hình phát triển xanh và bền vững hơn. Trong bối cảnh đó, việc “xanh hóa” dòng vốn tín dụng được xem là bước đi đúng và trúng nhu cầu của vùng.
Agribank khu vực Tây Nam Bộ hiện đang đẩy mạnh tín dụng đối với nông nghiệp sạch, nông nghiệp hữu cơ, kinh tế tuần hoàn, năng lượng tái tạo và các mô hình sản xuất giảm phát thải. Đây cũng là định hướng phù hợp với cam kết phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 của Việt Nam tại COP26.
Điều đáng ghi nhận là nhiều khoản vay không chỉ giúp người dân mở rộng sản xuất mà còn thay đổi tư duy canh tác.
Ở nhiều địa phương vùng ven biển, nông dân đã đầu tư hệ thống tưới tiết kiệm nước, ao nuôi tuần hoàn, hệ thống điện năng lượng mặt trời hoặc mô hình “lúa – tôm” thích ứng biến đổi khí hậu. Tại các vùng trồng cây ăn trái, người dân mạnh dạn ứng dụng công nghệ truy xuất nguồn gốc, nhà màng và tưới tự động để nâng chuẩn xuất khẩu.
ThS. Nguyễn Văn Hoàng, Phó Giám đốc Agribank Chi nhánh An Giang nhận định, nếu tín dụng tiếp tục được dẫn dắt theo hướng ưu tiên xanh hóa sản xuất, ĐBSCL sẽ có cơ hội hình thành hệ sinh thái nông nghiệp bền vững hơn, giảm phụ thuộc vào tăng trưởng theo chiều rộng.
ĐBSCL đang bước vào giai đoạn mà yêu cầu vốn cho nông nghiệp không chỉ là “vay để sản xuất”, mà phải là vốn cho chuyển đổi mô hình tăng trưởng.
TS. Võ Hùng Dũng, nguyên Giám đốc VCCI Chi nhánh Cần Thơ chia sẻ, nút thắt lớn nhất của nông nghiệp ĐBSCL hiện nay là quy mô sản xuất còn nhỏ lẻ, thiếu liên kết và khả năng chống chịu rủi ro còn hạn chế. Vì vậy, tín dụng ngân hàng cần đóng vai trò “vốn mồi” để kích hoạt đầu tư tư nhân, thúc đẩy liên kết chuỗi và đổi mới công nghệ.
Theo vị chuyên gia này, việc Agribank duy trì tỷ trọng cho vay “tam nông” ở mức trên 83% tổng dư nợ tại khu vực Tây Nam Bộ cho thấy định hướng bám sát nhu cầu thực tiễn của nền kinh tế vùng.
“Nếu thiếu dòng vốn trung và dài hạn, quá trình chuyển đổi xanh ở ĐBSCL sẽ rất khó thành công. Người dân không thể tự đầu tư hệ thống sản xuất giảm phát thải hay công nghệ tiết kiệm nước nếu không có tín dụng phù hợp”, vị chuyên gia nhấn mạnh.
TS. Phạm Minh Tú, Giám đốc Ngân hàng Nhà nước chi nhánh khu vực 13 cho rằng, trong giai đoạn tới cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế tín dụng ưu đãi đối với nông nghiệp xanh, đồng thời phát triển mạnh bảo hiểm nông nghiệp và các quỹ bảo lãnh tín dụng để giảm rủi ro cho ngân hàng lẫn người vay.
Chuyển đổi số mở rộng khả năng tiếp cận tài chính nông thôn
Đặc thù sông nước khiến việc tiếp cận dịch vụ ngân hàng ở ĐBSCL từng gặp không ít khó khăn. Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi số đang tạo ra bước thay đổi lớn.
Thông qua các ứng dụng ngân hàng số, thanh toán không dùng tiền mặt và dịch vụ tài chính trực tuyến, người dân ở nhiều vùng nông thôn đã có thể tiếp cận dịch vụ ngân hàng thuận tiện hơn trước. Đây không chỉ là câu chuyện công nghệ mà còn là giải pháp giảm chi phí giao dịch, mở rộng tài chính toàn diện và thúc đẩy kinh tế số nông thôn. Nếu kết hợp tốt giữa tín dụng truyền thống với chuyển đổi số, Agribank sẽ tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong quá trình hiện đại hóa khu vực nông nghiệp – nông thôn.
ĐBSCL đang đứng trước thời điểm mang tính bước ngoặt. Một mặt, khu vực phải đối diện hàng loạt sức ép từ biến đổi khí hậu, cạnh tranh thương mại và yêu cầu chuyển đổi xanh; mặt khác, đây cũng là vùng còn rất nhiều dư địa để bứt phá nếu được khơi thông đúng nguồn lực.
Trong hành trình ấy, dòng vốn của Agribank không đơn thuần là dòng tiền tín dụng mà đang trở thành “dòng vốn kiến tạo”.
Từ những cánh đồng lúa phát thải thấp, những vùng nuôi thủy sản tuần hoàn, các HTX trái cây xuất khẩu đến những chương trình an sinh xã hội nơi vùng sâu, vùng xa, dấu ấn Agribank đang hiện diện như một phần của quá trình chuyển mình của miền Tây Nam Bộ.
Điều quan trọng hơn, dòng vốn ấy đang góp phần tạo dựng niềm tin cho người dân và doanh nghiệp vào khả năng phát triển bền vững của vùng đất giàu tiềm năng nhưng cũng nhiều thách thức này.
Trong bối cảnh nền kinh tế đang hướng mạnh đến tăng trưởng xanh, phát triển bao trùm và nâng cao chất lượng tăng trưởng, vai trò của các Ngân hàng thương mại Nhà nước trong dẫn dắt dòng vốn sẽ ngày càng quan trọng. Và với ĐBSCL, nơi “tam nông” vẫn là nền tảng của sinh kế và ổn định xã hội, dòng chảy vốn Agribank sẽ tiếp tục là động lực quan trọng góp phần khơi thông tiềm năng, bồi đắp giá trị bền vững và kiến tạo tương lai thịnh vượng cho vùng đất “chín rồng”.
