• :
  • :
Trang thông tin điện tử tổng hợp
Chi tiết tin tức
A- A A+ | Trong Tăng tương phản Giảm tương phản

Kinh nghiệm ECB trong truyền thông chính sách tiền tệ

Kinh nghiệm của Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) cho thấy, truyền thông chính sách tiền tệ không chỉ là công bố quyết định điều hành mà còn góp phần định hướng kỳ vọng thị trường, qua đó ảnh hưởng đến hành vi của các chủ thể kinh tế và diễn biến kinh tế.

ECB đã sử dụng mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) để phân tích giọng điệu truyền thông, đánh giá mối liên hệ giữa thông điệp chính sách với diễn biến thị trường và hoạt động kinh tế. Những kinh nghiệm này được chia sẻ trong bối cảnh Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Việt Nam đang đẩy mạnh đổi mới, nâng cao hiệu quả truyền thông chính sách.

ECB xây dựng quy trình truyền thông chính sách bài bản

Trình bày tại Hội thảo Michael Chae về chính sách kinh tế vĩ mô của Đại học Harvard (Mỹ) ngày 17/11/2026, ông Philip R. Lane, Thành viên Ban điều hành ECB đã chia sẻ kinh nghiệm và các nghiên cứu về truyền thông chính sách tiền tệ.

Theo đó, ECB xây dựng quy trình truyền thông theo lịch trình cụ thể. Sau mỗi cuộc họp chính sách, ECB công bố quyết định lúc 14h15, tổ chức họp báo lúc 14h45 để giải thích lập trường chính sách và trả lời câu hỏi. Báo cáo dự báo kinh tế được công bố lúc 15h45. Bản tin kinh tế và biên bản cuộc họp lần lượt được công bố sau khoảng 2 tuần và 4 tuần.

311-202611181445581.png
Quy trình truyền thông chính sách tiền tệ của ECB sau mỗi cuộc họp. Nguồn: ECB

Nội dung truyền thông không chỉ dừng ở quyết định lãi suất mà còn giải thích diễn biến kinh tế, triển vọng lạm phát, các rủi ro và điều kiện tiền tệ, tài chính. Đặc biệt, ECB chú trọng làm rõ những tiêu chí chi phối quyết định chính sách, gồm triển vọng lạm phát, lạm phát cơ bản và mức độ truyền dẫn chính sách tiền tệ, thay vì cam kết trước về một lộ trình lãi suất cố định.

Truyền thông tác động đến thị trường, công nghệ hỗ trợ phân tích thông điệp

Một nội dung được ông Philip đề cập là mối liên hệ giữa thông điệp chính sách và diễn biến thị trường tài chính. Dữ liệu giai đoạn 2004-2023 cho thấy các sự kiện truyền thông như công bố quyết định, họp báo, biên bản cuộc họp và bài phát biểu có thể tạo ra biến động đối với lợi suất trái phiếu chính phủ và lãi suất phi rủi ro.

ECB cũng sử dụng các kịch bản và phân tích độ nhạy trong quá trình đánh giá triển vọng kinh tế. Các yếu tố như biến động giá năng lượng, tỷ giá và những cú sốc kinh tế được xem xét để đánh giá tác động đến lạm phát, tăng trưởng, qua đó làm rõ những rủi ro được cân nhắc trong quyết định chính sách.

Tại Hội thảo, ông Philip R. Lane cũng giới thiệu nghiên cứu sử dụng mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) để phân tích giọng điệu truyền thông của ECB trong giai đoạn 2001-2026. Mô hình phân loại thông điệp theo 3 nhóm: chính sách tiền tệ, hoạt động kinh tế và lạm phát; đồng thời nhận diện định hướng thắt chặt, nới lỏng hoặc trung lập.

Trên cơ sở đó, nghiên cứu xem xét mối liên hệ giữa giọng điệu truyền thông với các yếu tố kinh tế và phản ứng của thị trường tài chính. Một nội dung khác là phân tích tác động của các cú sốc truyền thông và lãi suất đến sản xuất công nghiệp, lạm phát tại khu vực đồng Euro.

Bên cạnh giới tài chính, ECB còn khảo sát mức độ tiếp cận thông tin và sự quan tâm của hộ gia đình, doanh nghiệp đối với lạm phát thông qua các kênh như truyền hình, báo chí, website và mạng xã hội. Điều này cho thấy truyền thông chính sách không chỉ hướng đến thị trường tài chính mà còn quan tâm đến khả năng tiếp nhận thông tin của công chúng.

NHNN chủ động đổi mới, đa dạng hóa truyền thông chính sách

Tại Việt Nam, NHNN ngày càng chú trọng công tác truyền thông, chủ động cung cấp thông tin và đa dạng hóa hình thức truyền tải chính sách tiền tệ đến thị trường, doanh nghiệp và người dân.

Những năm qua, khi công bố các nội dung quan trọng về điều hành chính sách tiền tệ, đặc biệt liên quan đến lãi suất và tín dụng, NHNN thường tổ chức họp báo với sự tham dự của các cơ quan báo chí, truyền hình, báo điện tử và tạp chí. Tại đây, các nội dung điều hành được thông tin công khai, những vấn đề báo chí quan tâm được đại diện NHNN trực tiếp giải đáp. Thông tin chính sách cũng được phổ biến trên các kênh truyền thông chính thức của ngành Ngân hàng.

311-202611181445582.jpg
NHNN tổ chức họp báo cung cấp thông tin về điều hành chính sách tiền tệ với sự tham dự của các cơ quan báo chí. Nguồn: NHNN

Ngày 19/3/2026, NHNN ban hành Quyết định số 377/QĐ-NHNN về Kế hoạch truyền thông nhiệm vụ trọng tâm ngành Ngân hàng năm 2026. Kế hoạch hướng tới cung cấp thông tin đầy đủ, kịp thời về chủ trương, cơ chế, chính sách tiền tệ và hoạt động ngân hàng; bảo đảm tính công khai, minh bạch, thống nhất, đồng thời chủ động thông tin trước những vấn đề dư luận quan tâm.

Các nội dung truyền thông trọng tâm gồm điều hành lãi suất, tỷ giá, tín dụng, kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và hỗ trợ tăng trưởng. NHNN cũng tăng cường phối hợp với các cơ quan báo chí triển khai bài viết, phóng sự và các hình thức truyền thông phù hợp.

Trong thực tiễn điều hành, NHNN thường xuyên cập nhật định hướng tín dụng, diễn biến lãi suất, tỷ giá, các chương trình tín dụng ưu đãi và giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp. Việc cung cấp thông tin về những nội dung này giúp thị trường, doanh nghiệp và người dân nắm bắt kịp thời các chủ trương, chính sách cũng như định hướng điều hành của ngành Ngân hàng.

Truyền thông ngày càng trở thành một bộ phận quan trọng trong quá trình triển khai chính sách tiền tệ. Việc cung cấp thông tin kịp thời, minh bạch, giải thích rõ cơ sở và định hướng điều hành không chỉ giúp công chúng hiểu đúng chính sách mà còn góp phần củng cố niềm tin, ổn định kỳ vọng và nâng cao hiệu quả truyền dẫn chính sách đến nền kinh tế.