Phiên khai mạc Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI là một sự kiện chính trị trọng đại nhằm kiện toàn bộ máy nhà nước, đồng thời, đưa ra nhiều định hướng phát triển của đất nước trong giai đoạn 2026 - 2031. Trong các ngày từ 6/4 đến 8/4, với tinh thần khẩn trương, nghiêm túc và trách nhiệm, Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI đã hoàn thành công tác nhân sự. Quốc hội đã tiến hành bầu và phê chuẩn các chức danh lãnh đạo chủ chốt theo đúng quy định của Hiến pháp và pháp luật. Đây là nội dung trọng tâm của Kỳ họp, có ý nghĩa quan trọng, quyết định trực tiếp đến chất lượng, hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước trong cả nhiệm kỳ.
Quốc hội khóa XVI đã thông qua Nghị quyết bầu Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XIV, đại biểu Quốc hội khóa XVI Tô Lâm giữ chức Chủ tịch nước nhiệm kỳ 2026-2031; thông qua Nghị quyết bầu ông Trần Thanh Mẫn, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội khóa XV, tiếp tục giữ chức Chủ tịch Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XVI; thông qua Nghị quyết bầu ông Lê Minh Hưng, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng giữ chức Thủ tướng Chính phủ; thông qua Nghị quyết bầu bà Võ Thị Ánh Xuân giữ chức Phó Chủ tịch nước, ông Nguyễn Văn Quảng giữ chức Chánh án Tòa án nhân dân tối cao và ông Nguyễn Huy Tiến giữ chức Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao.
Trong tuần làm việc đầu tiên, Quốc hội khóa XVI đã kiện toàn bộ máy Quốc hội, Chính phủ. Quốc hội đã thông qua Nghị quyết bầu 6 Phó Chủ tịch Quốc hội, gồm: Ông Đỗ Văn Chiến, ông Nguyễn Khắc Định, bà Nguyễn Thị Thanh, ông Nguyễn Hồng Diên, ông Nguyễn Doãn Anh và bà Nguyễn Thị Hồng; bầu 11 Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội; thông qua nghị quyết bầu Chủ tịch Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội và Tổng Kiểm toán Nhà nước. Như vậy, Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa XVI có 18 thành viên.
Quốc hội cũng đã thảo luận, biểu quyết thông qua các nghị quyết phê chuẩn việc bổ nhiệm 6 Phó Thủ tướng Chính phủ nhiệm kỳ 2026 - 2031 gồm: Đại tướng Phan Văn Giang (đồng thời là Bộ trưởng Bộ Quốc phòng); ông Phạm Gia Túc; bà Phạm Thị Thanh Trà; ông Nguyễn Văn Thắng; ông Hồ Quốc Dũng và ông Lê Tiến Châu.
Chỉ trong 2,5 ngày của tuần làm việc đầu tiên Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI đã hoàn thành quy trình kiện toàn các chức danh lãnh đạo cấp cao của bộ máy Nhà nước ở Trung ương. Đây là sự kiện quan trọng, then chốt nhằm thiết lập hệ thống quản trị ổn định, xuyên suốt và vận hành hiệu quả ngay từ những ngày đầu của nhiệm kỳ mới.
Ngay sau khi kiện toàn bộ máy, Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI đã thực hiện chức năng lập pháp và quyết định các vấn đề quan trọng. Quốc hội đã xem xét, thảo luận nhiều dự án luật có ý nghĩa quan trọng, tác động trực tiếp đến đời sống kinh tế - xã hội và quyền, nghĩa vụ của công dân như: dự án Luật Thủ đô (sửa đổi); tranh chấp đầu tư quốc tế; dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, khen thưởng; Luật Tín ngưỡng, tôn giáo; Luật Hộ tịch (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng; Luật Trợ giúp pháp lý; và Luật Tiếp cận thông tin (sửa đổi)….
Theo Chương trình, đợt 2 Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI sẽ diễn ra từ ngày 20/4 đến 23/4, Quốc hội sẽ cho ý kiến về các nội dung: dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hoá Việt Nam; Dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về thực hiện thí điểm chế định luật sư công; Dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương; Dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật về đất đai của tổ chức, cá nhân xảy ra trước khi Luật Đất đai năm 2024 có hiệu lực và giải pháp tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài;
Quốc hội cũng sẽ cho ý kiến đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2025; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước những tháng đầu năm 2026; Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2026-2030; Công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2025; Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030; Kế hoạch tài chính 5 năm quốc gia giai đoạn 2026-2030; kế hoạch vay, trả nợ công giai đoạn 2026-2030…
Quốc hội cũng tiến hành biểu quyết thông qua các luật được đại biểu Quốc hội cho ý kiến tại Tổ và Hội trường trong tuần làm việc đầu tiên của Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI.
Dự kiến, ngày 23/4, Quốc hội họp phiên bế mạc, biểu quyết thông qua Nghị quyết Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI.
