Thị trường Mỹ giảm, Trung Quốc tăng mạnh
Theo số liệu thống kê từ Cục Hải quan, tháng 8/2026, trị giá xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ đạt 1,58 tỷ USD, giảm 1,6% so với tháng 7/2026 nhưng tăng 7,3% so với tháng 8/2025. Trong đó, xuất khẩu sản phẩm gỗ đạt 1,03 tỷ USD, giảm 1,3% so với tháng trước nhưng tăng 5,5% so với cùng kỳ năm 2025.
Tính chung 8 tháng đầu năm 2026, trị giá xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ đạt 11,8 tỷ USD, tăng 6% so với cùng kỳ năm 2025. Riêng sản phẩm gỗ đạt 7,6 tỷ USD, tăng 0,2%.
Theo Cục Xuất nhập khẩu (XNK) - Bộ Công thương, kết quả này cho thấy ngành gỗ vẫn duy trì được đà tăng trưởng trong bối cảnh thương mại quốc tế biến động, nhu cầu tại các thị trường lớn có sự phân hóa và yêu cầu về nguồn gốc nguyên liệu, truy xuất, tính hợp pháp và phát triển bền vững ngày càng cao.
Tuy nhiên, tăng trưởng xuất khẩu đang có sự khác biệt đáng kể giữa các thị trường, trong đó mức độ phụ thuộc vào thị trường Mỹ vẫn lớn dù tỷ trọng đã giảm.
Mỹ tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất của ngành gỗ Việt Nam. Trong 8 tháng đầu năm, xuất khẩu sang thị trường này đạt 5,91 tỷ USD, giảm 4,6% so với cùng kỳ năm trước, chiếm 50,1% tổng trị giá xuất khẩu. Tỷ trọng này thấp hơn đáng kể so với mức 55,7% cùng kỳ năm 2025.
Trong khi đó, Trung Quốc - thị trường xuất khẩu lớn thứ hai - ghi nhận mức tăng trưởng nổi bật. Xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ sang Trung Quốc đạt 1,77 tỷ USD, tăng 43,4% so với cùng kỳ năm trước, đưa tỷ trọng trong tổng xuất khẩu lên 15%, từ mức 11,1% của cùng kỳ năm 2025.
Xuất khẩu sang Nhật Bản đạt 1,48 tỷ USD, tăng 5,3%. Ngược lại, thị trường Hàn Quốc giảm 9%, xuống còn 448,7 triệu USD.
Tại châu Âu, một số thị trường ghi nhận mức tăng trưởng khá cao. Xuất khẩu sang Anh đạt 176,3 triệu USD, tăng 10,5%; Hà Lan đạt 110,7 triệu USD, tăng 86,7%; Bỉ đạt 95,2 triệu USD, tăng 143,2%. Nhóm các thị trường khác đạt hơn 1,37 tỷ USD, tăng 19%.
Những con số nêu trên cho thấy xu hướng đa dạng hóa thị trường xuất khẩu của ngành gỗ đang diễn ra rõ hơn, qua đó từng bước giảm mức độ phụ thuộc tương đối vào thị trường Mỹ.
Tuy nhiên, với tỷ trọng khoảng một nửa tổng trị giá xuất khẩu, thị trường Mỹ vẫn giữ vai trò quyết định đối với hoạt động xuất khẩu của ngành gỗ Việt Nam. Đây cũng là thị trường đang đặt ra những rủi ro lớn về phòng vệ thương mại.
Ngày 16/7/2026, Bộ Thương mại (DOC) công bố kết luận cuối cùng trong vụ điều tra chống bán phá giá và chống trợ cấp đối với gỗ dán cứng và gỗ dán trang trí từ Việt Nam, với mức thuế chống bán phá giá chung 84,95%.
Mức thuế này thấp hơn đáng kể so với mức sơ bộ 196,14-199,69%, nhưng vẫn là rào cản lớn đối với sức cạnh tranh của doanh nghiệp, khả năng duy trì đơn hàng và sự ổn định của chuỗi cung ứng.
Trong bối cảnh đó, doanh nghiệp gỗ cần tiếp tục đa dạng hóa thị trường và chủ động kiểm soát dữ liệu về chi phí, nguyên liệu sản xuất, giá bán và giao dịch trong chuỗi cung ứng, qua đó nâng cao khả năng ứng phó với các vụ việc phòng vệ thương mại.
Thị trường Bỉ còn dư địa cho đồ nội thất gỗ
Vẫn theo Cục XNK, bên cạnh các thị trường xuất khẩu lớn, việc mở rộng sang những thị trường có nhu cầu ổn định và dư địa tăng trưởng là hướng đi cần được ngành gỗ quan tâm. Bỉ là một trong những thị trường cho thấy tiềm năng, dù thị phần của Việt Nam hiện còn khá khiêm tốn.
Theo số liệu của Cơ quan Thống kê châu Âu (Eurostat), tháng 5/2026, nhập khẩu đồ nội thất bằng gỗ của Bỉ đạt 93,47 triệu EUR, tương đương 108,43 triệu USD, giảm 5,7% so với tháng 5/2025.
Tính chung 5 tháng đầu năm 2026, Bỉ nhập khẩu 510,33 triệu EUR đồ nội thất bằng gỗ, tương đương 591,98 triệu USD, giảm 1,6% so với cùng kỳ năm 2025.
Xét về nguồn cung, Trung Quốc tiếp tục đứng đầu với 117,9 triệu EUR, tương đương 136,7 triệu USD, tăng 29,1%. Nhờ đó, thị phần của Trung Quốc tại Bỉ tăng từ 17,6% lên 23,1%.
Đức đứng thứ hai với 79,9 triệu EUR, tương đương 92,7 triệu USD, tăng 6,3%, chiếm 15,7% thị phần. Ba Lan đứng thứ ba với 62,8 triệu EUR, tương đương 72,8 triệu USD, giảm 3,3%, chiếm 12,3%.
Đáng chú ý, nhập khẩu đồ nội thất bằng gỗ của Bỉ từ nhiều nguồn cung chủ lực tại châu Âu đều giảm. Trong đó, nhập khẩu từ Hà Lan giảm 13,2%, Italia giảm 13,8%, Pháp giảm 10,8% và Ru-ma-ni-a giảm 16,6%.
Đối với các nguồn cung ngoài châu Âu, nhập khẩu từ Indonesia và Việt Nam cũng giảm lần lượt 25,3% và 15,5%.
Trong 5 tháng đầu năm, Bỉ nhập khẩu đồ nội thất bằng gỗ từ Việt Nam đạt 11,2 triệu EUR, tương đương 13 triệu USD, giảm 15,5% so với cùng kỳ năm 2025. Thị phần của Việt Nam giảm từ 2,6% xuống 2,2%, đứng thứ 11 trong số các nguồn cung cho thị trường Bỉ.
Việc Trung Quốc tiếp tục gia tăng thị phần trong khi nhiều nguồn cung khác suy giảm cho thấy cạnh tranh tại thị trường Bỉ ngày càng gay gắt. Đây là thách thức nhưng đồng thời cũng cho thấy dư địa để doanh nghiệp Việt Nam cải thiện vị thế nếu có chiến lược sản phẩm và thị trường phù hợp.
Ghế khung gỗ có lợi thế hơn
Xét theo nhóm sản phẩm, đồ nội thất phòng khách và phòng ăn có trị giá nhập khẩu lớn nhất tại Bỉ trong 5 tháng đầu năm 2026, đạt 209,3 triệu EUR, tương đương 242,8 triệu USD, tăng 1,4% so với cùng kỳ năm 2025 và chiếm 41% tổng nhập khẩu. Tiếp đến là ghế khung gỗ với 160,5 triệu EUR, tương đương 186,2 triệu USD, giảm 2,4%, chiếm 31,4%.
Nhập khẩu đồ nội thất phòng ngủ đạt 65,4 triệu EUR, tương đương 75,9 triệu USD, giảm 5,3%, chiếm 12,8%. Đồ nội thất nhà bếp đạt 64 triệu EUR, tương đương 74,3 triệu USD, giảm 2,8%, chiếm 12,6%. Đồ nội thất văn phòng đạt 11,1 triệu EUR, tương đương 12,9 triệu USD, giảm 12,5%, chiếm 2,2%.
Trong các nhóm sản phẩm trên, Việt Nam có thị phần cao nhất ở nhóm ghế khung gỗ, đạt 3,5%. Tiếp đến là đồ nội thất phòng khách và phòng ăn với 2,2% và đồ nội thất phòng ngủ với 1,5%.
Ở nhóm đồ nội thất nhà bếp, hàng Việt Nam gần như chưa có thị phần đáng kể. Đồ nội thất văn phòng cũng chỉ chiếm 0,8%.
So với cùng kỳ năm 2025, thị phần của Việt Nam trong nhóm đồ nội thất phòng ngủ giảm mạnh từ 3,6% xuống 1,5%; ghế khung gỗ giảm từ 3,9% xuống 3,5%. Ngược lại, nhóm đồ nội thất phòng khách và phòng ăn tăng nhẹ từ 2,1% lên 2,2%.
Nhìn chung, ghế khung gỗ và đồ nội thất phòng khách, phòng ăn đang là những phân khúc Việt Nam có vị thế tốt hơn tại thị trường Bỉ. Tuy nhiên, với thị phần chỉ ở mức 2-3,5%, dư địa mở rộng xuất khẩu vẫn còn lớn, nhất là tại những nhóm sản phẩm có quy mô nhập khẩu cao.
Trong những tháng cuối năm, bên cạnh duy trì sản lượng và đơn hàng, doanh nghiệp ngành gỗ cần tiếp tục cơ cấu lại thị trường xuất khẩu, tăng tỷ trọng sản phẩm có giá trị gia tăng cao, nâng khả năng truy xuất nguồn gốc và kiểm soát tính hợp pháp của nguyên liệu.
Việc chủ động quản trị rủi ro phòng vệ thương mại, đa dạng hóa thị trường và khai thác những phân khúc còn dư địa tại châu Âu như nhu cầu đồ nội thất gỗ tại Bỉ sẽ góp phần giảm sự phụ thuộc vào một số thị trường lớn, đồng thời củng cố khả năng duy trì tăng trưởng xuất khẩu trong thời gian tới.
